Orta Karadeniz’de bulunan Amasya Türkiye’nin küçük bir şehridir. Şehrin tam ortasından Karadeniz’e kadar uzanan Yeşilırmak nehri geçmektedir. 7 ilçe 8 belediye 107 mahalle ve 372 köye ev sahipliği yapmaktadır. Yüzyıllardır Türklerin elinde olan Amasya aynı zamanda Osmanlı’nın sancak şehridir. Şehzadeler şehri olarak bilinen Amasya, Manisa ile birlikte şehzadelerin ilk kez devlet yönetimi konusunda tecrübe
edindikleri iki ilden biridir.
Kültürel açıdan oldukça zengin olan Amasya’nın başlıca değerlerinden bir tanesi ise Ferhat ile Şirin’ dir. Rivayete göre gariban birisi olan Ferhat kralın kızı Şirin’e aşık olur. Krala Şirin ile evlenmek istediğini söyleyen Ferhat’a kralın yanıtı nettir. Uzaklarda bulunan suyu Amasya’ya ulaştırması şartıyla kral Ferhat’ın bu isteğini kabul eder. Bunun üzerine eline balyozunu alan Ferhat başlar çalışmaya. Şirin’e kavuşma arzusuyla dağda kilometrelerce uzunluktaki o meşhur Ferhat su yolunu açar. Ferhat mı yaptı bilinmez ama Amasya’nın girişine yaklaşırken dağın eteklerinden geçen bir su yolu gerçekten vardır. En sonunda su yolunu bitirip şehre suyu ulaştıran Ferhat tam kralın yanına gidip su yolunun bittiğini haber verecek iken kötü kalpli cadı Ferhat’ın yanına gelerek Şirin’in öldüğünü söyler. Bunun üzerine Ferhat elindeki balyozu havaya atar. Balyozun kafasına düşmesiyle ölen Ferhat’ın haberi Şirin’e gidince Şirin’ de kendini uçurumdan atarak intahar eder. Kavuşamayan bu iki aşığın hikayesi de Amasya’nın ününe ün katmıştır.
Bereketli topraklara sahip olan Amasya aynı zamanda bir lezzet şehridir. Çok sayıda yöresel lezzetleri olan şehirde yemeklerin tadı da bir başkadır. Ancak vazgeçilmez değer şüphesiz Amasya elmasıdır. Dünyada hiçbir yerde benzeri olmayan bu elma, elmalar arasında eşsiz bir lezzete sahiptir.
Şehir korunaklı yapısını dört yanını saran dağlarına borçludur. Bununla birlikte dağların tepesinde bulunan Amasya Kalesi ve kalenin zirvesinde yer alan dev Türk bayrağı şehir sakinlerine güven ve huzur vermektedir.
Amasya Kalesi’nin hemen arkasındaki kayalıklara oyularak yapılmış Kral Kaya Mezarlıkları da insanı hayrete düşürmektedir. Devasa boyuttaki bu mezarlıklar Amasya krallarının gömülmesi için yapılmıştır.
Şehrin bir diğer değeri nehrin öteki yanında bulunan Sultan 2. Bayezid Külliyesidir. Bu külliyenin içinde bulunan tarihi Bayezid Cami ve caminin önünde bulunan 550 yıllık iki çınar ağacıdır. Bu ağaçların külliyenin inşası sırasında dikildiği bilgisi mevcuttur. Ne yazıkki bu iki dev çınardan birine yıldırım düşmüş ve içinde 5 metreküplük oyuk oluşmuştur.
Buna rağmen ağaç hala yaşamaktadır. Külliyenin içimde Amasya ile ilgili bir de müze vardır.
Şehrin bu ülke için büyük önem taşıyan bir yanı vardır ayrıca. O da Mustafa Kemal Paşa’nın ulusal Kurtuluş Mücadelemizin Amasya Genelgesi ile başladığını duyurmuş olmasıdır. Amasya’ya gittiğinizde Atatürk’ün bu süreçte kaldığı evi ziyaret edebilirsiniz.
Gündüz olduğu kadar gecede bir hayli ilgi çekicidir Amasya. Hareketli bir gece hayatı olmasada Yeşilırmak nehrinin kenarında bulunan tarihi evlerdeki rengarenk ışıklandırmalar şehre etkileyici bir manzara kazandırmaktadır.
Fatih Oğuzhan Yılmaz